Theo một nghiên cứu gần đây của Unicef có đến 29% trẻ em và trẻ vị thành niên Việt Nam mắc các vấn đề về sức khỏe tâm thần mà biểu hiện chủ yếu là bệnh trầm cảm, lo âu, gặp khó khăn trong chia sẻ cảm xúc dẫn đến cảm giác đơn độc và nghiêm trọng hơn là tự tử hoặc gây nguy hiểm cho những người xung quanh.


Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng này ở trẻ, nhất là trong độ tuổi dậy thì. Nhưng một câu hỏi đặt ra là từ khi nào, việc hình thành nhân cách trong trẻ lại trở nên lệch lạc? Liệu có phải một cuộc sống biến đổi quá nhanh mà trẻ không kịp trưởng thành dẫn đến những sa ngã về nhận thức? Hay một thế giới ảo đã hình thành và chiếm lấy toàn bộ thế giới thực của các em khiến các em trở nên vô cảm, thậm chí là bất cần, cư xử thiếu lễ độ, bạo lực với cuộc sống thật và với những người xung quanh?

Trong thời đại công nghệ phát triển như hiện nay, sẽ không khó để bắt gặp cảnh những người trưởng thành cho đến các em nhỏ “cúi đầu” trước smart phone. Trẻ em từ vài tháng tuổi cho đến thanh thiếu niên và cả người lớn đều dễ bị cuốn hút và mê hoặc bởi thiết bị thông minh này.
Thoạt đầu nhiều ba mẹ nghĩ rằng các em chỉ đang chăm chú xem những video clip nhiều âm thanh, màu sắc sinh động như một cách giải trí kết hợp cùng việc học ngoại ngữ. Nhưng bố mẹ không biết rằng, đằng sau thói quen tiếp xúc với smartphone khi còn nhỏ sẽ ảnh hưởng rất nhiều đến khả năng giao tiếp, phát triển tâm sinh lý và định hình nhân cách của trẻ khi trưởng thành.

Trong cuốn sách “Cha ẹm thời đại kĩ thuật số” của Tiến sĩ Shin Yee Jin, một chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực giáo dục và là giáo sư giảng dạy tại Khoa Sức khỏe Tâm thần Trẻ em và Thanh thiếu niên thuộc Đại học Y Yonsei, đã chỉ ra rằng: Càng tiếp xúc sớm với các thiết bị điện tử, trẻ càng có nguy cơ “trưởng thành giả”.
Theo bà, khái niệm “trưởng thành giả” có nghĩa là trẻ lớn lên với vẻ bề ngoài của một người trưởng thành, nhưng trong tâm hồn, nhận thức và cách cư xử chỉ như đứa trẻ lên 5. Nhiều cha mẹ vẫn nghĩ rằng sự “tăng trưởng” sẽ đồng hành cùng với “trưởng thành” nhưng không phải, chúng ta không dễ để nhận ra sự “trưởng thành giả” ở trẻ cho tới khi các em bước vào tuổi dậy thì.
Tuổi dậy thì là giai đoạn các em dễ gặp phải những bất ổn về tâm lý, nhưng cha mẹ đừng hiểu lầm rằng những bất ổn đó chỉ xảy ra và bộc lộ trong giai đoạn này mà thực tế nó đã xảy ra từ rất lâu trước đó nếu cha mẹ giáo dục sai cách và sẽ bộc lộ một cách mạnh mẽ ở tuổi dậy thì.
Bà Shin Yee Jin cũng kể rất nhiều câu chuyện về các em nhỏ đến điều trị tại phòng khám của bà, tất cả đều có dấu hiệu về các bệnh tâm lý, thần kinh và biểu hiện khác nhau, nhưng đặc điểm chung ở các trường hợp này là sự xuất hiện của thiết bị điện tử trong cuộc sống thường ngày, thậm chí từ khi còn rất nhỏ.
Nhiều cha mẹ viện cớ do mình bận rộn nên phải đưa smartphone để trẻ ngồi im ngoan ngoãn, và quả đúng là như vậy. Nhưng bạn có thắc mắc vì sao trẻ đang khóc mè nheo bỗng trở nên ngoan ngoãn chỉ trong một nốt nhạc như vậy?
Nhiều người lí giải rằng do trẻ thích thú và “tập trung”, nhưng thực tế đây không phải là “tập trung” mà là “bị chi phối”. Nói một cách đơn giản hơn, khi não bộ của trẻ ở trạng thái quên mất chức năng của mình thì cũng chính là lúc nó trở thành nô lệ của các thiết bị kĩ thuật số và chịu sự điều khiển của chúng.

Sách cha mẹ thời đại kĩ thuật số

Cha mẹ thời đại kĩ thuật số, cuốn sách cha mẹ thời hiện đại nhất định phải có

Vậy phải làm cách nào để khắc phục điều này khi cả người lớn chúng ta cũng không ngừng được việc chạm vào chiếc smartphone? Cuốn sách “Cha mẹ thời đại kĩ thuật số” sẽ phân tích một cách cụ thể những vấn đề cốt lõi của việc trẻ “nghiện” thiết bị công nghệ và đưa ra giải pháp hữu hiệu cho các bậc phụ huynh, kèm theo những nguyên tắc nuôi dạy con theo phương pháp kĩ thuật số mà cha mẹ thông minh cần phải biết để vừa bảo vệ con khỏi sự chi phối của các thiết bị công nghệ mà cũng không cần phải loại bỏ chúng khỏi cuộc sống hiện đại.

Nếu bạn là cha mẹ sống trong một đất nước phát triển về công nghệ thông tin, nơi mà các thiết bị công nghệ kĩ thuật số đang nhận được sự hưởng ứng nhiệt liệt trong vai trò là công cụ học tập ưu việt, trợ tá nuôi con đắc lực, thứ đồ chơi vạn năng, thì cuốn sách này là phương pháp nuôi dạy con thông minh trong thời đại kĩ thuật số mà cha mẹ nhất định phải đọc.

Thúy Linh